KANSAS CITY, Mo. – Als u met het vliegtuig heeft gereisd, kunt u zich dit tafereel waarschijnlijk voorstellen: Passagiers staan in de rij om hun identiteitsbewijs aan een luchthavenofficier te tonen, zetten hun handbagage op een lopende band en lopen door een scanner.
Maar één detail op Kansas City International Airport is een beetje uniek. De geüniformeerde agenten die identiteitsbewijzen scannen en handbagage screenen, dragen insignes en Amerikaanse vlagpatches, maar het zijn geen agenten van de Transportation Security Administration (TSA), het zijn particuliere contractanten. Het is een onderscheid dat veel passagiers niet lijken op te merken.
“Het is nieuws voor mij”, zei Natasha Greenway, terwijl ze het handvat van de kinderwagen van haar zoon vasthield voordat ze een vlucht naar Philadelphia nam.
“Ik merkte het niet eens”, zegt Kim Eckels, die met haar gezin naar Portland, Oregon, reisde. Lachend voegde ze eraan toe: ‘Ik heb mijn kinderen geleerd om niets in twijfel te trekken als ze door de beveiliging gaan. Houd gewoon je mond en ga.’
Deze houding wordt gedeeld door veel reizigers, die zich niet kunnen realiseren dat de agenten die hen beleefd maar resoluut door het screeningproces loodsen, niet voor de overheid werken, maar voor VMD Corp., gevestigd in McLean, Virginia. Nu steeds meer luchthavens overwegen om privé te gaan in plaats van federale agenten in te zetten, willen bedrijven als VMD graag laten zien dat ze passagiers veilig kunnen houden – en kunnen voldoen aan het toezicht en de normen van de TSA.
“We hebben wel TSA” op de luchthaven, merkte Gabe Murphy op, programmamanager van VMD bij Kansas City International.
Particuliere medewerkers zijn verantwoordelijk voor alles, van het controleren van identiteitsbewijzen tot het screenen van passagiers en bagage. Maar Murphy zei dat de TSA daar ook een beveiligingsteam heeft wiens taak het is om “ons feitelijk te controleren en ervoor te zorgen dat we alle processen en procedures volgen die door TSA zijn geschetst.”
Hij gebruikte het acroniem voor standaardwerkwijze en voegde eraan toe: “Hun SOP is onze SOP.”
Waarom maken sommige commerciële luchthavens gebruik van particuliere beveiliging?
De kloof tussen federaal en privéleven dateert uit de oprichting van de TSA in de nasleep van de terroristische aanslagen van 11 september 2001. Daarbij gaf de regering luchthavens de keuze om controleposten te bemannen met federale veiligheidsagenten of zich terug te trekken uit particuliere bedrijven onder het Screening Partnership Program (SPP).
Bijna 25 jaar later screent de TSA passagiers en tassen op de meeste Amerikaanse luchthavens. De grootste holdouts zijn Kansas City en San Francisco International Airport. Andere SPP-luchthavens zijn verspreid over de Verenigde Staten, van Sarasota, Florida, en Atlantic City, NJ, tot Tupelo, Miss., en Yellowstone, Montana.
Maar meer luchthavens, zoals Hartsfield-Jackson Atlanta International Airport, overwegen om privé te gaan. Dergelijke veranderingen zouden een grote verandering met zich meebrengen, zegt Tina Won Sherman, directeur van het Homeland Security and Justice-team van het Amerikaanse Government Accountability Office (GAO). Ze zei dat de SPP jaren geleden een plateau bereikte.
“Het is eigenlijk een klein aantal gebleven: 20 geprivatiseerde luchthavens, terwijl er momenteel 440 gefederaliseerde luchthavens zijn in het hele land”, zei Sherman.
De regering-Trump wil de particuliere betrokkenheid vergroten. Het heeft vorige maand een nieuwe versie van de SPP uitgerold, genaamd TSA Gold+, en zegt dat het later dit jaar de eerste luchthavens zal aankondigen die aan het programma zullen deelnemen. De regering heeft gezegd dat het privatiseren van luchthavens tientallen miljoenen dollars zou besparen, wat aanleiding gaf tot verzet van de vakbond American Federation of Government Employees (AFGE), die waarschuwt dat het plan federale ambtenaren zou ondermijnen.
De federale wet die de Transportation Security Administration in het leven heeft geroepen, vereist dat particuliere aannemersbedrijven hun werknemers minstens even goed betalen als federale werknemers. TSA-agenten hebben lang geworsteld met enkele van de laagste lonen in de federale beroepsbevolking, maar die situatie verbeterde aanzienlijk in 2023, dankzij een omnibusbegrotingswet. Officieren profiteerden ook van de collectieve arbeidsovereenkomst van de TSA met de vakbond AFGE in 2024, maar de regering-Trump heeft geprobeerd dat contract in te trekken.
Sherman merkt op dat details over hoe Gold+ zou werken nog steeds in opkomst zijn. Maar, zo voegde ze eraan toe, als tientallen kleine en middelgrote luchthavens zich zouden aansluiten, zou dit vragen oproepen over de manier waarop de TSA op veel grotere schaal toezicht houdt op alles, van technologiestandaarden tot de efficiëntie van screeners. Het zijn vragen die ze nauwlettend in de gaten zal houden voor antwoorden.
“Het is van cruciaal belang, absoluut cruciaal, dat TSA ervoor zorgt dat de veiligheid op het hoogste niveau wordt gehandhaafd”, aldus Sherman.
Wat zeggen passagiers?
Op een recente dinsdag bleek uit een informeel onderzoek onder passagiers op de luchthaven van Kansas City dat de meesten, net als veel Amerikanen, niet op de hoogte waren van het SPP-programma totdat de recente gedeeltelijke sluiting van de overheid lange rijen veroorzaakte op federaal beheerde luchthavens, terwijl particuliere faciliteiten soepeler liepen.
Net binnen een veiligheidscontrole ging Eric Sauter zitten voor een knipbeurt in een winkel naast een schoenpoetskraam. Hij woont in San Diego, maar reist ongeveer 150 dagen per jaar voor zaken, waaronder frequente bezoeken aan Kansas City. Terwijl een kapper om zijn hoofd zoemde, zei Sauter dat hij zich niet realiseerde dat deze luchthaven particuliere beveiliging gebruikt, totdat hij hem in het vroege voorjaar bezocht.
“Iedereen maakte zich grote zorgen over het in- en uitreizen”, zei Sauter. “Ik heb geen problemen ondervonden. En ik heb na de reis in het nieuws gelezen dat ze hier particuliere TSA-agenten hebben.”
Een van de weinige voor de hand liggende verschillen tussen TSA- en VMD-agenten is dat de werknemers van het particuliere bedrijf grijze overhemden dragen, en niet het diepblauwe van de TSA – de kleur die komiek Julio Torres beroemd associeert met luchthavens en met de openbare orde. Maar de meeste mensen die NPR sprak, zeiden dat ze het verschil niet merkten.
In het grote atrium van de luchthaven van Kansas City zei Carissa Brownlee dat ze snel door de rij kwam en dat ze meer gefocust was op het maken van haar vlucht dan op het opmerken van de uniformen van de officieren.
“Ik denk dat zolang de agenten vriendelijk en aardig zijn en niet in een slecht humeur zijn, alles soepeler verloopt”, zei Brownlee.
Aannemers integreren met overheidsinstanties
De beveiligingsinstallatie op de luchthaven van Kansas City is vergelijkbaar met die op tientallen Amerikaanse luchthavens, hoewel sommige apparatuur onlangs is geüpgraded om problemen te voorkomen toen de stad zich schrap zette voor WK-reizigers.
Er is bijvoorbeeld een nieuw scansysteem waarmee mensen hun armen op hun middel kunnen houden terwijl ze tussen twee witte panelen pauzeren, in plaats van de ingewikkeldere draaiende scanner die op veel luchthavens wordt gebruikt.
“Ze zijn veel sneller en veel efficiënter, wat hier over een paar weken leuk zal zijn als we echt zwaardere doorvoersnelheden gaan zien”, zei Murphy van VMD.
Nadat ze het hoofdcontrolepunt zijn gepasseerd, passeren passagiers een balie die wordt bemand door lokale politieagenten.
“Het is een vereiste van de stad”, zei Murphy. “Als er een onhandelbare passagier of een overstuur passagier is of als er een geladen vuurwapen of een verboden voorwerp is dat we identificeren”, kan een agent de situatie onmiddellijk afhandelen in plaats van vanaf een andere terminal te komen.
Eenmaal binnen in de terminal kunnen reizigers politie- en TSA K-9-eenheden tegenkomen, die vaak stoppen om passerende gezinnen en kinderen met de honden op bezoek te laten komen. In het binnenste van de luchthaven analyseren meerdere niveaus van VMD-medewerkers ingecheckte tassen en koffers op mogelijke rode vlagartikelen bij computerterminals. Indien nodig doen ze dat met de hand.
Tijdens het bezoek van NPR waren ongeveer 10 nieuwe VMD-medewerkers net begonnen met hun opleiding.
“Het gaat waarschijnlijk in totaal om ongeveer twee maanden training – meer, afhankelijk van hun vaardigheidsniveau”, voor nieuwe medewerkers, aldus Kim Fisher, hoofdinstructeur veiligheidstrainingen van de luchthaven.
“Dit trok mijn aandacht omdat ik altijd interesse heb gehad in beveiliging”, zegt nieuwe aanwinst Jada Price, 19. Op de vraag of ze van plan is de komende decennia op de luchthaven te werken, aarzelt ze niet: “Dat ben ik 100% van plan, ja.”
Vier van de nieuwe medewerkers zeiden dat ze voor deze kans naar Kansas City waren verhuisd. Een deel van de reden, zeiden ze, was de belofte van baanstabiliteit.
Dat punt werd herhaaldelijk ter sprake gebracht tijdens een recente hoorzitting in het Congres over de modernisering van de TSA. Veteranen uit de sector zeggen dat veiligheidsagenten op luchthavens betaald moeten worden om een cruciaal werk te doen, of het Congres het nu eens kan worden over een begroting of niet.
Sherman van het Government Accountability Office zei dat eerlijke en stabiele lonen van cruciaal belang zijn om het moreel op peil te houden en officieren zich op belangrijk werk te laten concentreren.
‘Je vertrouwt op deze personen om ervoor te zorgen dat je, of je nu in Washington, DC, in Kansas City of ergens anders in het land bent, hetzelfde beveiligingsniveau krijgt’, zei ze. “En dat de persoon die het verstrekt, dat naar beste vermogen doet.”
Terwijl veiligheidsagenten en luchthavens zich voorbereiden op mogelijke veranderingen als gevolg van de privatisering, dreigt er voor VMD een andere verandering. Het voorstel van het bedrijf ter waarde van 803 miljoen dollar om de beveiliging op de internationale luchthaven van San Francisco af te handelen, werd onlangs aanvaard, een besluit dat werd bevestigd door het Government Accountability Office.
Als onderdeel van de transitie ging Fisher, die ook trainingsprogramma’s leidt op meer dan een dozijn door VMD geëxploiteerde luchthavens, naar San Francisco om daar met bestaande werknemers te werken.
“Voor ons wordt het ‘business as usual'”, zei ze, “maar dan op grotere schaal.”
